Psychoterapia oparta na dowodach - co mówią badania naukowe?

3 grudnia 2025, 17:17

Przez dziesięciolecia psychoterapia była postrzegana jako dziedzina bardziej związana ze sztuką niż z nauką. Dziś sytuacja wygląda zupełnie inaczej. Współczesna psychoterapia opiera się na solidnych podstawach naukowych, a jej skuteczność jest potwierdzona tysiącami badań klinicznych. Zrozumienie, co działa w terapii i dlaczego, pozwala zarówno specjalistom, jak i pacjentom podejmować świadome decyzje o wyborze odpowiedniej formy pomocy.



Nastolatki tracą słuch

23 sierpnia 2010, 11:20

Obawy o uszkodzenia słuchu wywołane modą na odtwarzacze MP3 wydają się uzasadnione. Journal of American Medical Association donosi, że w ciągu ostatnich 20 lat liczba młodych osób ze zdiagnozowanymi poważnymi problemami ze słuchem wzrosła aż o jedną trzecią.


Skąd się wziął król Artur i dlaczego jest tak popularny?

3 lutego 2017, 10:39

Opowieść o królu Arturze i rycerzach Okrągłego Stołu to jedna z najbardziej znanych i popularnych legend ludzkości. Trudno byłoby znaleźć kogoś, kto nie zetknął się z filmem, grą, książką czy innym sposobem opowiedzenia historii króla, szlachetnych rycerzy, czarnoksiężnika Merlina czy miecza tkwiącego w kamieniu


Ludzie kontra maszyny: kto jest lepszym tłumaczem? Człowiek czy wielki model językowy?

13 lutego 2026, 09:27

Systemy sztucznej inteligencji w coraz większej liczbie zadań dorównują ludziom. Dlatego naukowcy z Westlake University w chińskim Hangzhou postanowili sprawdzić, jak radzą sobie z tłumaczeniami tekstów. Porównali zatem tłumaczy gatunku Homo sapiens z wielkimi modelami językowymi, w tym z GPT-4, ALMA-R oraz Deepseek-R1. Ludzie i maszyny mieli tłumaczyć w obie strony te same fragmenty tekstów pomiędzy chińskim i angielskim, rosyjskim i angielskim oraz chińskim i hindi. Teksty dotyczyły trzech dziedzin. Były to bieżące informacje prasowe, teksty technologiczne i biomedyczne.


Niestała stała

10 września 2010, 11:34

Astrofizycy z Australii i Wielkiej Brytanii poinformowali, że znaleźli dowody na to, iż prawa fizyki są różne w różnych częściach wszechświata. Do takiego wniosku doszedł zespół pracujący pod kierunkiem Johna Webba z Uniwersytetu Nowej Południowej Walii.


Przeciwdemencyjny skoncentrowany sok z borówek

8 marca 2017, 11:56

Picie koncentratu z borówek amerykańskich poprawia działanie mózgu u starszych ludzi.


CERN przetestuje lewitujące ślizgacze tunelowe. Ma się nimi poruszać obsługa tuneli LHC - Prima Aprilis

1 kwietnia 2026, 09:40

Tunele Wielkiego Zderzacza Hadronów mają 27 kilometrów długości, więc dbający o nie inżynierowie i technicy muszą przemieszczać się na duże odległości. Za każdym razem, gdy dojdzie do najdrobniejszej awarii, gdy trzeba sprawdzić lub wymienić jakikolwiek element, znaczną część dnia pracy zajmuje dotarcie do celu. To znacząco podnosi koszty i spowalnia wszelkie prace. Dotychczas pracownicy obsługi tuneli korzystali z rowerów, jednak już wkrótce się to zmieni. CERN kończy właśnie prace nad lewitującymi „ślizgaczami tunelowymi”. Wiadomo, że urządzenia działają, a latem bieżącego roku rozpoczną się ich praktyczne testy z ludźmi na pokładzie.


Szkoła

Nieuważni lepiej uczą się w szumie

29 września 2010, 11:20

„Ciszej tam z tyłu" - to zapewne jedna z najbardziej typowych kwestii dla nauczycieli. Jednak przekonanie, że hałas tylko przeszkadza, obalają szwedzcy naukowcy.


Iskanie prehistorycznych małp doprowadziło do powstania niezwykłej skamieniałości

4 kwietnia 2017, 10:48

Dwie iskające się 20-30 mln lat temu małpy mogły się przyczynić do powstania jedynej w swoim rodzaju skamieniałości - zachowanych w bursztynie ssaczych erytrocytów. Są one tak dobrze widoczne, jakby ktoś je wybarwił do badania pod mikroskopem w laboratorium


Nereida - zagadka nietypowego księżyca Neptuna rozwiązana?

22 maja 2026, 08:07

Jednak to nie Tryton jest najbardziej zagadkowym księżycem Neptuna, a Nereida. Jest trzecim co do wielkości i dziewiątym pod względem odległości od planety księżycem planety. Odkryty został przez holenderskiego astronoma Gerarda Kuipera w 1949 roku i przez dekady pozostawał zagadką. Nereida ma wysoce eliptyczną orbitę, jest wyjątkowo blisko planety i nie wykazuje ruchu wstecznego charakterystycznego dla obiektów przechwyconych


Jubileusz 75-lecia Polskiej Akademii Nauk